Whiplash is een verzamelnaam voor klachten die het gevolg zijn van een specifiek soort ongeval. Een whiplash ontstaat door beschadiging van spieren en weefsel in de nek door een plotselinge beweging van het hoofd.

De klachten komen veel voor na een verkeersongeval zoals een kop-staartbotsing of een kettingbotsing.

Wat is Whiplash?

Whiplash betekent letterlijk zweepslag. Het hoofd maakt een beweging lijkend op een zweepslag door een onverwachte gebeurtenis. De nek krijgt een flinke klap. Spieren en weefsel in de nek worden opgerekt.

Whiplash ontstaat door energieoverdracht op de hals waardoor het hoofd een onverwachte slingerbeweging maakt. De energie overdacht waardoor het hoof eerst achterover en daarna voorover buigt, wordt aangeduid als een acceleratie-deceleratie mechanisme. Er wordt ook wel gesproken over een flexie-extensie trauma. Dit kan de volgende gevolgen hebben:

  • Gewrichtsbanden en spierweefsels rekken uit;
  • Beschadiging van spier aanhechtingen;
  • Zenuwweefsel raakt beschadigd;
  • Tussenwervelschijven ontwrichten;
  • Verschuiving van wervelgewrichten.


Om de beweging van het hoofd aan te duiden waardoor een whiplash ontstaat wordt ook wel gesproken over acceleratieletsel als het hoofd voorover is geslagen of deceleratieletsel als het hoofd achterover is geslagen. Ook de term Cervicaal acceleratie letsel wordt gebruikt. Cervicaal acceleratie letsel (CAL) is versnellingsletsel in nek- en ruggewervelgebied.

Oorzaken van een whiplash

De meest voorkomende oorzaak van whiplashklachten is een aanrijding. Kop-staartaanrijdingen, ofwel een aanrijding van achter zoals een kettingbotsing veroorzaakt de slingerbeweging van het hoofd waardoor het letsel ontstaat. Ook een val, bijvoorbeeld door uitglijden, een duik in ondiep water of een sportongeval kan tot whiplashletsel leiden.

Whiplash symptomen en whiplash klachten

Whiplashtrauma kan een grote hoeveelheid aan klachten veroorzaken. De klachten kunnen ook symptomen van een ander ziektebeeld zijn. Met een scan is het whiplashtrauma niet vast te leggen. Dat bij bepaalde klachten en symptomen een whiplash wordt vastgesteld, is dus niet altijd voor de hand liggend.

Whiplash uit zich in nekklachten, schouderklachten en rugpijn. Daarnaast zijn er cognitieve klachten zoals concentratieproblemen, depressiviteit, geheugenverlies en toegenomen gevoeligheid voor licht, geluid en drukte. Bij een whiplash zijn dit dus geen symptomen, maar worden de symptomen whiplash genoemd.

Whiplash Associated Disorder (WAD)

Als er geen fractuur of andere aandoening uit medisch onderzoek blijkt, worden de klachten aangeduid als een Whiplash Associated Disorder (WAD). Bij een Whiplash Associated Disorder wordt ook wel aangeduid als een postwhiplash syndroom of een nekverstuiking. WAD is letsel aan de weke delen van de nek. De symptomen van een whiplash associated disorder kunnen onder andere bestaan uit nekpijn en stijfheid, hoofpijn, cognitieve en psychiatrische stoornissen en duizeligheid.

Medische problematiek bij whiplashletsel

Whiplash is een aandoening waarover in de medische wereld verschillende standpunten bestaan. Bij letsel speelt altijd de vraag of een medische aandoening voldoende objectiveerbaar is. Uiteraard is pijn subjectief. Van belang is dat wordt aangetoond dat het ongeval het letsel heeft veroorzaakt.

Doordat onvoldoende eenduidigheid bestaat in de medische sector over de gevolgen, symptomen en oorzaken van whiplashletsel, bestaat bij whiplash een risico op onder-diagnose en mis-diagnose. Door een gebrekkig medisch kader bij het vaststellen van een whiplash, worden slachtoffers vaak beschuldigd van dokter-shopping.

Whiplash gradaties

De Quebec Task Force heeft in 1995 een indeling gemaakt van whiplash trauma naar aard van de ernst van de klachten:

  • Graad 0: geen nekklachten, geen lichamelijke afwijkingen;
  • Graad 1: klachten van nekpijn, stijfheid en gevoeligheid, zonder lichamelijke afwijkingen;
  • Graad 2: nekklachten en neuromusculaire afwijkingen;
  • Graad 3: nekklachten en neurologische afwijkingen;
  • Graad 4: nekklachten met fractuur(breuk) of dislocatie (van de plaats gedrukt zijn van wervels of bandletsel);

Door klachten aan te duiden als whiplash associated disorder type 2 of whiplash associated disorder graad 2 kan eenvoudig gecommuniceerd worden welke klachten zich voordoen.

Hoe wordt een whiplash vastgesteld?

De diagnose whiplash wordt gesteld aan de hand van de wijze van het ontstaan van het ongeval en de klachten die worden ervaren. Het stellen van de diagnose levert in de praktijk veel problemen op. Slachtoffers van whiplashletsel voelen zich vaak onvoldoende serieus genomen.
Een whiplash patiënt loopt het risico gelabeld te worden met Solk. Solk staat voor Somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klachten. Na een medisch onderzoek kan in dat geval geen aandoening gevonden worden die de klachten voldoende verklaart. Vaak wordt de diagnose whiplash ten onrechte niet gesteld en wordt het letsel benoemt als Solk.

Aansprakelijkheid bij whiplashtrauma

Bij een kop-staartbotsing zal de bestuurder van de auto die achterop een andere auto rijdt aansprakelijk zijn. Dit is slechts anders als de kop-staartbotsing niet het gevolg is van onvoldoende afstand houden. Bijvoorbeeld als er plotseling wordt ingevoegd en er onvoldoende afstand is om tijdig tot stilstand te komen.

De aansprakelijkheid vaststelling bij whiplashtrauma levert veel problemen op. Een letselschadespecialist kan u bij whiplashtrauma bijstaan om de aansprakelijkheid erkend te krijgen. Wij hebben jarenlange ervaring met het vaststellen van aansprakelijkheid bij whiplashletsel.

Schadevergoeding bij whiplashletsel

Op welke schadevergoeding heb ik recht? De hoogte van de schadevergoeding die u krijgt bij letsel is afhankelijk van de volgende factoren:

  • De ernst van de letselschade;
  • De duur van het herstel;
  • De invloed van de letselschade op het functioneren en toekomst.

Onder andere de volgende schadeposten worden vergoed bij whiplashletsel:

  • Medische kosten;
  • Reiskosten;
  • Kosten van hulpmiddelen;
  • De kosten van hulp in de huishouding;
  • Hulp bij klussen in huis;
  • Inkomensschade;
  • Verlies van pensioensopbouw;
  • Wettelijke rente (over gemaakte kosten).

Smartengeld

Naast vergoeding van materiële schade kan ook aanspraak worden gemaakt op smartengeld. Smartengeld geldt als vergoeding voor geleden pijn, gederfde levensvreugde en alle andere niet in geld uit te drukken schadeposten. Smartengeld vergoedt de hinder die u in uw leven ondervindt door het letsel. De hoogte van het smartengeld is uiteraard persoonsgebonden. Als u meerdere behandelingen hebt ondergaan of als er ontsierende littekens zijn, wordt een hoger bedrag aan smartengeld toegekend.

Bekijk de voorbeelden van smartengeld toekenning bij een whiplash.

Whiplash statistieken

Whiplash in cijfers: Per jaar lopen tussen de 30.000 en 50.000 personen in Nederland whiplashklachten op door een verkeersongeval. In 80 procent van alle gevallen bestuurde het slachtoffer een personenauto.

Twee derde van alle whiplash slachtoffers is mannelijk. Dit is te verklaren doordat mannen procentueel grotere afstanden per auto afleggen. De kans dat geruime tijd na het ongeval nog whiplash klachten spelen is voor vrouwen echter groter. Vanuit de medische wereld wordt hiervoor het verschil in spieropbouw in de nek en schouders als oorzaak aangewezen.
Whiplash claims maken een groot deel uit van de totale letselschade claims in Nederland het percentage wordt geschat op 40 %.

Whiplash en hersenletsel

Bij een whiplash is op de traditionele scans geen hersenletsel zichtbaar. Er is dus geen sprake van aantoonbaar hersenletsel bij een whiplash. Het hersenletsel dat ontstaat bij een whiplash wordt wel een diffuse traumatische axonale beschadiging genoemd. Deze hersenbeschadiging wordt veroorzaakt door inertiële krachten (versnellingskrachten en vertragingskrachten). Een axon transporteert een zenuwsignaal van de ene cel naar een andere. Bij beschadiging of vernietiging kan een zenuwsignaal niet meer doorgegeven worden naar een andere cel. Verlamming en gevoelsstoornissen kunnen het gevolg zijn van deze beschadiging.

Oogproblemen bij whiplash: convergentiestoornis of convergentieinsufficiëntie

Oogproblemen komen vaak voor bij mensen met whiplash klachten. Deze oogklachten worden ook aangeduid bals convergentiestoornis of convergentie insufficiëntie. Convergentie is het naar binnen draaien van de ogen als we op korte afstand kijken. Convergentie is belangrijk voor lezen, schrijven, werken achter een computer en veel andere dagelijkse taken.

Whiplash en oorsuizen

Letsel dat samen kan gaan met een whiplash is tinnitus ofwel oorsuizen. Bij tinnitus wordt een piep, ruis of ander niet extern waarneembaar geluid ervaren. Dit fantoomgeluid wordt veroorzaakt door een beschadiging van het binnenoor. Oorsuizen kan ontstaan door langdurige blootstelling aan hoge geluidsniveaus. Bij een ongeval wordt dezelfde beschadiging van het binnenoor gezien. Bij een ongeval waarbij whiplash letsel ontstaat, kan dus ook oorsuizen ofwel tinnitus ontstaan.

Slaapproblemen

Slaapproblemen komen veel voor bij whiplashletsel. Een gebrek aan slaap leidt weer tot andere klachten. Concentratieproblemen, hoofdpijn en vermoeidheid kunnen verergeren door slaapproblemen. Slaapproblemen, zoals slapeloosheid, kunnen ontstaan doordat het ongeval nog verwerkt moet worden. Ook kan het zijn dat door letsel en pijn een andere houding aangenomen moet worden.

Een arts kan u helpen bij slaapproblemen. Vaak worden ontspanningsoefeningen voorgeschreven. Ook beweging, zoals wandelen of fietsen, kan een positieve bijdrage leveren bij slaapproblemen door whiplashklachten.

Whiplash behandeling

De behandeling die wordt voorgeschreven bij een whiplash zal afhankelijk zijn van de ernst van het letsel.

Direct na een ongeval waarbij whiplash letsel ontstaat wordt volledige rust voorgeschreven. De eerste 48 uur kan de nek tevens met ijs worden behandelt.

Bij whiplash wordt soms het gebruik van een halskraag voorgeschreven. Door het dragen van een halskraag wordt de hals ontlast. Een halskraag mag maximaal 6 maanden gedragen worden. Bij langer gebruik kunnen blijvende bewegingsbeperkingen ontstaan.

Behandeling bij een fysiotherapeut wordt vaak voorgeschreven bij whiplash letsel. Bij de fysiotherapie wordt gewerkt aan de houding. Hierdoor worden de klachten van een whiplash beperkt.

Transcutane Elektrische Zenuw Stimulatie ook wel TENS behandeling genoemd, is een injectie van ontstekingsremmers in de nek. Hierdoor kunnen pijnklachten afnemen. Ook behandeling van de zenuw met stroompulsjes is mogelijk. Door stroompulsen op de zenuw af te vuren wordt de pijngeleiding veranderd. De pijn kan hierdoor verminderen.

Een andere behandelingsmethode bij whiplash klachten is radiofrequente facetdenervatie. Hierbij worden de zenuwen in de nek behandelt door verhitting. Door deze behandeling van de zenuwen nemen de pijnprikkels af.

Ook met medicatie kan whiplash letsel behandeld worden of kunnen de symptomen van het letsel worden bestreden. Bij ernstig whiplashletsel kan een operatie noodzakelijk zijn.

In veel gevallen kan whiplashletsel volledig herstellen. Meestal verdwijnen de klachten binnen 6 maanden. Bij een chronische whiplash blijven de klachten zich ook na een half jaar voordoen.

De voornaamste behandeling bij whiplash is rust. Zorg dat u de tijd neemt voor uw herstel.

Whiplash Stichting

De Whiplash Stichting Nederland is opgericht op 2 mei 1989 te Utrecht. De Whiplash Stichting is de enige door het ministerie van VWS erkende whiplashpatiëntenorganisatie. De Whiplash Stichting Nederland of WSN zet zich in voor whiplashpatiënten. De WSN zet zich in voor erkenning van het whiplashsyndroom. Gezien de negatieve ervaring van veel whiplashpatiënten is het werk van de whiplash stichting noodzakelijk.

Deskundig advies bij letsel

Bel 0800-4455000 om vrijblijvend en gratis uw letselschade met een deskundige te bespreken of gebruik het onderstaande contactformulier.

Relevante informatie

Smartengeld|Letselschade advocaat (LSA)|Letselschade door een verkeersongeluk

Contact

Uw naam
Uw telefoonnummer
Uw e-mailadres